**Tłumacz** to osoba lub program komputerowy, którego głównym zadaniem jest przekładanie tekstu lub mowy z jednego języka na inny, tak aby sens i intencja oryginału zostały zachowane w języku docelowym.
Możemy wyróżnić dwa główne rodzaje tłumaczy:
1. **Tłumacz-człowiek:**
* Jest to osoba, która posiada biegłą znajomość co najmniej dwóch języków (języka źródłowego i języka docelowego).
* Jej zadaniem jest nie tylko dosłowne przekładanie słów, ale także oddanie kontekstu kulturowego, stylu, tonu, intencji autora oraz wszelkich niuansów językowych oryginału.
* Tłumacze-ludzie dzielą się na:
* **Tłumaczy pisemnych:** Zajmują się przekładaniem tekstów pisanych, takich jak dokumenty, książki, artykuły, strony internetowe, instrukcje obsługi, teksty techniczne, prawne, medyczne itp.
* **Tłumaczy ustnych (często nazywanych też interpreterami):** Przekładają mowę na żywo. Możemy wyróżnić tutaj tłumaczenie symultaniczne (jednoczesne z mówcą, często z kabiny) i konsekutywne (po zakończeniu wypowiedzi mówcy). Wykorzystywani są na konferencjach, spotkaniach biznesowych, w sądzie, w szpitalach.
* **Tłumaczy przysięgłych:** Są to tłumacze, którzy zdali egzamin państwowy i są uprawnieni do wykonywania tłumaczeń uwierzytelnionych (poświadczonych pieczęcią), niezbędnych w kontaktach z urzędami, sądami czy w obiegu międzynarodowym (np. akty urodzenia, dyplomy, umowy).
2. **Tłumacz maszynowy (automatyczny):**
* To program komputerowy lub aplikacja (np. Google Tłumacz, DeepL, Tłumacz Microsoftu), która wykorzystuje algorytmy, sztuczną inteligencję i obszerne bazy danych do automatycznego przekładania tekstu.
* Są bardzo użyteczne do szybkiego zrozumienia ogólnego sensu tekstu w obcym języku, jednak często brakuje im precyzji, zdolności do rozumienia kontekstu, humoru, sarkazmu, idiomów czy niuansów kulturowych, które potrafi uchwycić człowiek. Ich jakość stale rośnie, ale nadal nie zastępują w pełni pracy profesjonalnego tłumacza-człowieka w przypadku ważnych, specjalistycznych lub literackich tekstów.
Podsumowując, **tłumacz** to narzędzie (osoba lub technologia) umożliwiające komunikację i wymianę informacji między ludźmi posługującymi się różnymi językami.